Staat van het Verhaal

Naomi Grant Smita James Chris Lomans  - 22 november 2021

Artistieke parafrase van een anoniem gedeeld verhaal

Speciaal voor de festivalmaand van het Wintertuinfestival vroegen wij twee kunstenaars in gesprek te gaan met iemand die een verhaal bij zich draagt, maar dat enkel anoniem wilde delen. Niet iedereen houdt namelijk van in de spotlight staan of kan zich de aandacht veroorloven. In deze tweede en laatste aflevering Naomi Grant en het verhaal dat zij optekende. Met inleiding en nagesprek door programmamakers Smita James en Chris Lomans. Lees en luister ook naar het gedicht van Merlijn Huntjens en de bijbehorende podcast.

 

Of lees het transcript.

 

Opgeven is geen optie | Naomi Grant

Wat zou je doen als je op een dag thuis komt
en je vader zegt dat je niet meer mag lachen?
Dat je plezier verboden is
Wat als je niet weet wat je kunt verwachten
je iedere dag in angst leeft
omdat je vader is veranderd in een stalker?

Het begin van mijn tienerjaren was ik stil
ik luisterde, observeerde lange tijd met een gesnoerde mond
maar de wrok in mijn keel
begon pijn te doen, hevig te steken
Er zat een energie vast
een geluid dat ik altijd al in mij had
het wilde uit mij breken
Ik kon niet anders dan er gehoor aan geven
Plezier zou vanaf dat moment een vaste plek krijgen in mijn leven
Ik leerde anderen dansen, een vrijheid die door mijn lichaam stroomde
ik speelde de dj op schoolfeesten, liet de verzoekjes binnen komen
ontving ze met de grootste lach die mijn gezicht kon toveren
Ik was mezelf aan het worden
het meisje dat ik altijd al had moeten zijn
Vrolijk, vrijmoedig, vrij

Met een leergierige geest is kennis vergaren mijn genot
Ik vind het leuk, het ging mij altijd makkelijk af
Jarenlang ben ik student geweest
ik deed een studie hier, nog een studie daar
ging van bedrijfskunde naar communicatie
tussendoor allerlei baantjes
ik had genoeg energie
bij alle functies populair en geliefd
een manusje van alles
voedde mijn brein bij de vleet
tot de dag arriveerde waarop leren ineens onmogelijk leek

De autodeur vloog open
ik was al veel te dichtbij
voor remmen was het te laat
ik knalde tegen de autodeur, op volle snelheid
Pijn, kan ik mij herinneren
De felle pijn
Kneuzingen over mijn hele lichaam
Een hersenschudding, zeiden ze
Licht kon ik niet verdragen
ieder geluid was te veel
daar lag ik dan in mijn bed
mijn wereld op stil
Pijn, felle pijn
de hele tijd

Maar mijn werk was belangrijk
mijn sociale leven nog meer
dus al gauw stond ik op
probeerde iedere dag weer
mee te komen zoals ik altijd al had gedaan
het lukte niet
ik was mijn oude ik kwijt
Pijn, de felle pijn

Het herstel was niet gemakkelijk
ging ook niet zo voorspoedig als was voorspeld
ik had na een aantal weken mijn werk weer volledig moeten kunnen oppakken
maar ik werd door mijn eigen lichaam gekweld
ik haperde, stamelde, struikel nog steeds weleens over mijn woorden
ik begreep niet wat er aan de hand was
om mij heen begonnen mensen zich aan mij te storen
van eens zo populair en geliefd
iedere afdeling wilde mij hebben
naar binnen komen zonder ‘goedemorgen’
zonder ‘fijne avond’ weer vertrekken
geen gesprekken meer in de wandelgangen
samen lunchen was ook voorbij
ik werd dom gevonden
niet meer bruikbaar
al past dat niet bij mij
ik kon niet meer volledig meedraaien in de maatschappij
dan ben je af, moet je aan de kant
mag je niet meer mee spelen
ik werd behandeld als een stuk vuil
zo naast de prullenbak gesmeten

Verdwenen
mijn oude ik was verdwenen
ik was vermoeid, had zoveel pijn, in een depressie beland
vocht tegen momenten waarop ik niet meer wilde leven
wat voor zin heeft dit nog? heb ik gedacht
Ik kan geen uitdagingen meer aan
dat was mijn manier om met plezier te leren
Vergeetachtig, liet mijn bril steeds vallen
ik kon niet meer leren
cursussen op het werk kon ik niet aan
ik kon niet meer leren
de woorden kon ik in mijn hoofd niet meer vinden
ik kon niet meer leren
leren was ik
ik kon niet meer leren
eenzaamheid hing als dichte mist om mij heen
Vriendschappen veranderden
mijn harde kern was aan diggelen
juist in die tijd had ik hun liefde nodig
hun stemmen die mij zouden beloven
dat het allemaal goed zou komen
oh, als zij eens wisten

Pijn, de felle pijn
Een mild hersenletsel
dat was de uiteindelijke diagnose
als mijn advocaat er niet mee was gekomen
had ik het nu wellicht nog steeds niet geweten
Rouw en acceptatie liepen hand in hand het ziekenhuis uit
De oude ik komt nooit meer terug
maar de ik van nu kan weer vooruit
Mijn leven is niet voorbij
ik had ook dood kunnen zijn
maar hier sta ik, nog steeds op mijn twee benen
ik heb warme mensen om mij heen verzameld
die mij wel de nodige liefde geven
ik leer zes keer langzamer
haalde voor de laatste cursus wel een acht
ik ben zelfs enthousiast
dat er een volgende cursus op mij wacht
Soms mis ik het wel
dat ik mijn hersens niet net als vroeger kan gebruiken
dan betreur ik het
dat ik naar al die studiejaren kan fluiten
Allemaal voor niks geweest
ik kan er niks meer mee
maar ik ben ondertussen wel tevree
met hoe de situatie nu is

Opgeven is geen optie
ik word iedere dag een beetje beter
als ik alles in behapbare stapjes doe
is niets te hoog gegrepen
Met mijn positieve denken
kan ik positiviteit naar mij toetrekken
ik maak me niet meer druk
om wat mensen over mij zeggen

Ik bewandel mijn pad met een brede lach
wie weet wat voor moois er in het verschiet ligt
Het leven is alleen maar leuk, toch?
Ik hoop dat iedereen zijn lichtje vindt

 

Een plaats voor onvergetelijke verhalen. Verhalen die we niet kunnen missen, omdat we als mens – maar ook als maatschappij – niet compleet zijn als we ze niet kennen. Iedereen kan een verhaal insturen. Zo bouwen we samen aan een verzameling verhalen die van iedereen is.

Naar aanleiding van de festivalmaand van het Wintertuinfestival werd de vijfde aflevering van De Staat van het Verhaal opgenomen in de Bibliotheek Utrecht. Hierbij vertelden Wardeh Ali, Tjerry Conradi en Grey Ravelli hun persoonlijke verhalen. Schrijver Murat Isik schoof bij Chris Lomans en Smita James aan voor een interview. Luister de vijfde aflevering nu terug!

 

 

Gedurende november verscheen alle digitale programmering van het Wintertuinfestival op Notulen van het Onzichtbare. Van audioregistraties van de inleidende gesprekken tot verdiepende artikelen en van interviews met makers tot voorpublicaties. En alles daartussenin.

De nieuwe maatregelen maakten het helaas onmogelijk om op 27 november een volwaardige festivalavond plaats te laten vinden. Daarom hebben we besloten om de festivalavond te verzetten naar tweede paasdag 18 april 2022. Die dag komt al het programma dat in november op de Notulen van het Onzichtbare verscheen samen op het afsluitende evenement in Doornroosje. Kijk voor meer informatie op wintertuinfestival.nl.

Onze digitale festivalprogrammering blijft tot die tijd gewoon online toegankelijk, met de Losbladige Notulen kun je onverminderd het festivalgevoel in huis halen en de uitgave De weg. Taoïstisch wandelen met A.L. Snijders is ook nog steeds verkrijgbaar.

 

Naomi Grant is een schrijvende, docerende, motiverende, inspirerende, soms shockerende, maar altijd eerlijke spoken word-artiest die graag schrijft over onderwerpen waar men liever niet over praat. Er zijn geen taboes en ze deelt haar ervaringen, uitdagingen en gevoelens met hen die het willen horen. Ze doet dit niet zomaar. 'Ik heb gemerkt dat het opschrijven van een ervaring of gevoelens kan helpen met het verwerken ervan. Als je het vervolgens deelt, ontstaan er nieuwe dialogen. Praat met elkaar; praten is fijn!'

Smita James is een ritmische redenaar en een schrijver die verhalen wegschrijft van schouders. Gedreven door dromen, wensen, mensen, gedachten en het leven, vertaalt ze emoties in haar gedichten. Ze vertelt de verhalen van onze harten in de stilte van ons ademhalen of op de beat met spoken word. Daarnaast kan je haar kennen als workshopdocent bij onder andere Meervaart Studio, van theaterstukken als Fok Me Hokje of als poetic copywriter voor o.a. het Tropenmuseum. James beweegt zich graag in omgevingen waar creëren en verbinden het hoogste doel zijn.

Chris Lomans is schrijver, muzikant en programmamaker bij Perdu. Hen studeerde in 2017 af aan Creative Writing ArtEZ met de experimentele novelle Een mensvormig gat, waarin hen het poëtische en het prozaïsche probeert te laten versmelten, een ontwikkeling die samenvalt met de manier waarop een fictieve stad wordt heroverd door de natuur. Chris werd geselecteerd voor het Slow Writing Lab, waar hen onderzoek deed naar vloeibaarheid binnen het lichamelijke en het spirituele. Hen houdt van teksten die zich niet laten vangen in een genre. Chris is begeleider van Literaturjugend in Nijmegen, en droeg voor op onder meer Brainwash Festival, Wintertuinfestival, Nieuwe Types, en bij Perdu en Frontaal, waarbij hen zichzelf vaak begeleidt met bezwerende live soundscapes. In november 2020 verscheen hun chapbook bij Wintertuin Uitgeverij. Chris zit in een talentontwikkeltraject van De Nieuwe Oost | Wintertuin.